Dzień ofiar okupacji Czechosłowacji
21 sierpnia, piątek
Praska Wiosna była okresem politycznego odwilży i reform, zapoczątkowanym przez ówczesnego pierwszego sekretarza Komunistycznej Partii Czechosłowacji, Alexandra Dubčeka. Reformy miały na celu stworzenie „socjalizmu z ludzką twarzą” – wprowadzenie większej wolności słowa, zniesienie cenzury oraz decentralizację władzy. Te zmiany spotkały się z entuzjazmem społeczeństwa, ale wywołały niepokój w Moskwie i innych stolicach państw bloku wschodniego.
Interwencja wojskowa rozpoczęła się w nocy z 20 na 21 sierpnia 1968 roku. Do Czechosłowacji wkroczyło około 200 tysięcy żołnierzy i 5 tysięcy czołgów. Mimo że opór był w większości pokojowy, doszło do starć, w których zginęli cywile. Okupacja trwała przez wiele miesięcy, a jej skutkiem było przywrócenie twardej linii komunistycznej i rozpoczęcie okresu tzw. normalizacji, czyli cofnięcia reform i ponownego zaostrzenia kontroli politycznej.
Ustanowienie święta miało na celu uczczenie pamięci ofiar inwazji oraz przypomnienie o wydarzeniach, które na długie lata zahamowały rozwój demokratycznych przemian w Czechosłowacji. Dzień ten obchodzony jest corocznie 21 sierpnia, głównie w Czechach, jako moment refleksji nad stratami, jakie poniosło społeczeństwo w wyniku interwencji zbrojnej.
Współczesne obchody obejmują uroczystości państwowe, składanie kwiatów pod pomnikami ofiar, wystawy historyczne oraz debaty publiczne. Dzień ten ma również wymiar edukacyjny – przypomina młodszym pokoleniom o znaczeniu wolności, suwerenności i odpowiedzialności za przyszłość kraju. W 2019 roku czeski parlament oficjalnie uznał 21 sierpnia za dzień pamięci narodowej, co podkreśla wagę tego wydarzenia w historii współczesnej Czech.
Dzień ofiar okupacji Czechosłowacji w innych latach
- 2021 21 sierpnia, sobota
- 2022 21 sierpnia, niedziela
- 2023 21 sierpnia, poniedziałek
- 2024 21 sierpnia, środa
- 2025 21 sierpnia, czwartek
- 2027 21 sierpnia, sobota